خلاصه‌ی بحث گذشته
مبنای آیت‌الله بروجردی در فرق واجب عینی و کفایی
اشکالات سه‌گانه‌ی آیت‌الله وحید خراسانی بر مبنای محقق بروجردی
ارزیابی اشکال نخست: نقض به واجب تخییری
پاسخ به اشکال دوم: خلطِ تکوین و تشریع و سوءفهم محلِّ تقیید
1- عدمِ جواز سرایت بی‌واسطه‌ی قواعد تکوینی به تشریع
2- محلّ تقیید در کلام آیت الله بروجردی: غرضِ مولا، نه ذاتِ فعلِ عبد
پاسخ به اشکال سوم: جمعِ وحدتِ غرض با تعددِ وجوب
نتیجه در باره‌ی سه اشکال
ثمره‌ی مهم مبنای آیت الله بروجردی در باب أصالة الإطلاق
نظریه امام خمینی در واجبات کفایی
پاورقی
منابع

خلاصۀ بحث گذشته
بررسی اشکال جبر و تسلسل در اختیاری بودن افعال انسان
پاسخ چهارم: دیدگاه صاحب فصول در باب اختیاری بودن افعال
نقد محقق اصفهانی بر نظریه‌ی صاحب فصول
پاسخ میرداماد به اشکال جبر و تسلسل در اختیاری بودن افعال
تحلیل نظریه‌ی میرداماد
تحلیلی جدید از ماهیت اراده و شوق
نقد توهم "اراده‌ی اراده"
جلوگیری از تسلسل بی‌پایان در اراده
نقد نظریه‌ی میرداماد توسط محقق اصفهانی
تحلیل محقق اصفهانی از دیدگاه میرداماد
نقد اول: اراده‌ی اعتباری یا واقعی؟
نقد دوم: تحلیل اراده بدون مبنای عقلی
نقد سوم: اراده‌ی واحد چگونه شامل همه‌ی اراده‌هاست؟
نقد چهارم: اراده‌ی انسان، معلول چیست؟
ارتباط نقد محقق اصفهانی با دیدگاه ملاصدرا
اشکالات نظریه میرداماد
پاورقی
منابع

خلاصه‌ی بحث گذشته
ادامه‌ی فرمایش محقق خوئی
مدّعای دوم محقق خوئی: انکار قاعده‌ی محقق نائینی
اشکال بر محقق خوئی
پاورقی
منابع

خلاصه‌ی بحث گذشته
نظریه‌ی امام خمینی‌ در حقیقت واجب کفایی
تقسیم واجب کفایی در کلام امام خمینی‌
نفی استغراق (جمیع المكلّفین) در سه صورت اوّل
نقد تعلّق تکلیف به «صرفِ وجودِ مكلّف» و اثبات «فردٍ من المكلّفین»
خلاصه نظریه‌ی امام
نظریه‌ی مرحوم آیت‌الله فاضل لنکرانی بر محور تقسیم امام
دو راه‌حل در قسم اوّل و دوم: تشبیه به واجب تخییری و وجوب مشروط
راه اوّل: تشبیه واجب کفایی به واجب تخییری
راه دوم: اطلاق و تقیید وجوب (راه مرحوم آخوند)
قسم سوم و امکان پیاده‌سازی «صرف وجود المكلّف»
نتیجه‌ی نهایی
پاورقی
منابع