واجب تعیینی و تخییری - جلسه
خلاصهی بحث گذشته
نظریه امام خمینی در تخییر بین اقل و اکثر
نقطهی عزیمت امام خمینی: تنقیح محلّ نزاع
تقسیم نخست: تدریجیّات و دفعیّات
تقسیم دوم: وحدت غرض و تعدّد غرض
سوم: تزاحم و عدم تزاحم بین الغرضین
حکم امام خمینی در اقل و اکثر تدریجی
نظریهی آیتالله بروجردی در امکان تخییر بین اقل و اکثر تدریجی
نقل کلام در مناهج الأصول
تقریر مفصل در لمحات الأصول
مورد اوّل: طبیعت واحدهی مشکّکه
مورد دوم: تحصیلِ عنوانِ ثانوی واحد توسط اقل و اکثر
ردّ امام خمینی بر مبنای محقق بروجردی
نکتهی مبنایی در کلام محقق اصفهانی: تشکیک و اعتباریات
وحدت و تعدّد غرض در کلام اصفهانی
نسبت با کلام آخوند خراسانی
امکان یا استحاله ثبوتی در تدریجیّات بر اساس مبنای محقق اصفهانی
تحلیل نهایی امام خمینی در اقل و اکثر دفعی
فرضِ غرضِ واحد
فرضِ تعدّد غرض و تزاحم یا مبغوضیتِ جمع
فرضِ تعدّد غرض بدون تزاحم و بدون مبغوضیت جمع
نسبت این تحلیل با مبنای محقق اصفهانی
نقد مبنای امام خمینی در تخییر بین اقلّ و اکثر
مبنای امام در وجوب تخییریِ متباینات
تفاوت روش در بحث تخییر بین اقلّ و اکثر
امکان تعمیم مبنای اعتباریِ امام به اقلّ و اکثر
تأیید عرفی: تخییر بین اقل و اکثر در محاورات عقلا
نقطهی اشتراک و گامِ فراتر
نمونهای از نقش اعتبار شارع در تعیین وحدت و کثرت
نتیجهی مختار
پاورقی
منابع
واجب تعیینی و تخییری - جلسه
خلاصهی بحث گذشته
جمعبندی نقد محقق اصفهانی بر بیان آخوند در تخییر بین اقل و اکثر
راهحل از ناحیۀ فردیت مأمورٌبه و نقد آن
راهحل از ناحیۀ غرض مولی و نقد آن
نسبت رأی محقق اصفهانی با بیان آخوند در «اقل بشرط لا»
جمعبندی نهایی از نظر محقق اصفهانی
مبنای مختار در تخییر بین اقل و اکثر: عدول از فردیت و تشکیک به تحلیل اعتباری
کنارگذاشتنِ بحث «فردیت مأموربه» در معنای فلسفی
پرهیز از تحلیل اغراض بهسبک فلسفی و تشکیکی
بازگشت به مبنای امام خمینی در وجوب تخییری و سرایت آن به اقل و اکثر استقلالی
پاسخ به اشکال تحصیل حاصل در فضای اعتباری
امکان جعل دو وجوب اعتباری، بدون نیاز به تعددِ حتمیِ غرض
منشأ وحدت و کثرت در افعال شرعی: اعتبار شارع
نتیجه نهایی در معقولیت تخییر بین اقل و اکثر استقلالی
پاورقی
منابع
واجب تعیینی و تخییری - جلسه
خلاصهی بحث گذشته
موضع نهایی در باب تشکیک در اعتباریات
اختصاص نزاعِ تخییر بین اقل و اکثر به «اقل و اکثرِ استقلالی»
فرق اقل و اکثر استقلالی با اقل و اکثر ارتباطی
جایگاه «بشرط لا» و «بشرط شیء» و محدودیت آن در ارتباطیات
جمعبندی
راه دوم محقق اصفهانی در حلّ اشکال تخییر بین اقل و اکثر: تحلیل از حیث غرض
صورتبندی راه دوم: تحلیل از حیث غرض
قید اساسی: تعدد غرض یا جامع مشکّک
جمعبندی زاویۀ دوم در این مرحله
نقد نهایی محقق اصفهانی بر راهحل آخوند در تخییر بین اقل و اکثر
نقد راه نخست: فردیت اقل و اکثر برای جامع تشکیکی
نقد راه دوم: تحلیل از حیث غرض و شرط تعدّد غرض
جمعبندی نقد اصفهانی بر تحلیل آخوند
پاورقی
منابع
واجب تعیینی و تخییری - جلسه
خلاصهی بحث گذشته
محدودیت کارآیی تشکیک در وجود در تخییر شرعی بین اقل و اکثر
محدود بودن دایرۀ تشکیک در وجود
نفی تشکیک در اعتباریات شرعی
تبعیت أمور انتزاعی در تشکیک از مناشئ خود
پاورقی
منابع